Գերմանիայի կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցը շաբաթ օրը հայտարարել է, որ ԱֆԴ-ի հնարավոր հաղթանակը Սաքսոնիա-Անհալթի նահանգային ընտրություններում, որոնք տեղի կունենան սեպտեմբերի 7-ին, լուրջ խնդիրներ կառաջացնի արևելյան Գերմանիայի այդ տարածաշրջանում։ Մերցի խոսքով՝ ծայրահեղ աջ կուսակցության իշխանության գալը կվնասի նահանգի տնտեսական կայունությանը և միջազգային հեղինակությանը։
Ինչ է տեղի ունեցել
Գերմանիայի կանցլեր Ֆրիդրիխ Մերցը սեպտեմբերի 1-ին ելույթ է ունեցել Բեռլինում կայացած մամուլի ասուլիսում, որտեղ նա անդրադարձել է Սաքսոնիա-Անհալթի նահանգային ընտրություններին, որոնք նախատեսված են սեպտեմբերի 7-ին։ Մերցը հայտարարել է, որ ԱֆԴ-ի (Ալտերնատիվ Գերմանիայի համար) հաղթանակը կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ նահանգի համար, որը արդեն բախվում է տնտեսական և սոցիալական մարտահրավերների հետ։ Նա ընդգծել է, որ ծայրահեղ աջ կուսակցության իշխանության գալը կարող է վնասել նահանգի ներդրումային գրավչությանը և խորացնել տարածաշրջանի մեկուսացումը Գերմանիայի մյուս մասերից։
«Սաքսոնիա-Անհալթում ԱֆԴ-ի հաղթանակը լուրջ խնդիրներ կառաջացնի ոչ միայն նահանգի, այլև ողջ Գերմանիայի համար», — հայտարարել է Մերցը։ Նա նաև նշել է, որ կուսակցության քաղաքականությունը հակասում է եվրոպական արժեքներին և կարող է վտանգի տակ դնել Գերմանիայի դիրքերը միջազգային ասպարեզում։
Ինչու է դա կարևոր
Սաքսոնիա-Անհալթը Գերմանիայի 16 նահանգներից մեկն է, որը գտնվում է երկրի արևելյան մասում։ Այն ունի մոտ 2,2 միլիոն բնակչություն և պատմականորեն բախվում է տնտեսական դժվարությունների հետ՝ ԳԴՀ-ի փլուզումից հետո։ Նահանգում գործազրկության մակարդակը (մոտ 7,5% 2026 թվականի տվյալներով) զգալիորեն գերազանցում է ազգային միջինը (մոտ 5,2%)։ Այս պայմաններում ԱֆԴ-ն կարող է ստանալ լայն աջակցություն՝ օգտագործելով բնակչության դժգոհությունը և խոստանալով փոփոխություններ։
ԱֆԴ-ն, որը հիմնադրվել է 2013 թվականին, վերջին տարիներին զգալիորեն ամրապնդել է իր դիրքերը Գերմանիայում, հատկապես արևելյան նահանգներում։ Կուսակցությունը հայտնի է իր հակաեվրոպական և հակամիգրանտական դիրքորոշումներով, ինչը գրավում է նրանց, ովքեր դժգոհ են գործող կառավարության քաղաքականությունից։ Ըստ վերջին հարցումների՝ ԱֆԴ-ն կարող է ստանալ մոտ 30% ձայն Սաքսոնիա-Անհալթի ընտրություններում, ինչը նրան դարձնում է առաջատար ուժերից մեկը։
Հնարավոր հետևանքները
Մերցի զգուշացումները կապված են մի քանի հիմնական խնդիրների հետ, որոնք կարող են առաջանալ ԱֆԴ-ի հաղթանակի դեպքում.
Տնտեսական հետևանքներ
ԱֆԴ-ի իշխանության գալը կարող է հանգեցնել ներդրումների կրճատմանը նահանգում։ Ըստ Գերմանիայի արդյունաբերողների միության (BDI) գնահատումների, ծայրահեղ աջ կուսակցությունների իշխանության գալը կարող է նվազեցնել օտարերկրյա ներդրումները մինչև 20%-ով։ Սա կարող է վատթարացնել Սաքսոնիա-Անհալթի տնտեսական իրավիճակը, որտեղ արդեն իսկ գրանցվում է արտադրության անկում և բարձր գործազրկություն։
Սոցիալական լարվածություն
ԱֆԴ-ի քաղաքականությունը կարող է խորացնել սոցիալական բաժանումները նահանգում։ Կուսակցությունը հաճախ քննադատվում է միգրանտների և փոքրամասնությունների նկատմամբ իր կոշտ դիրքորոշման համար, ինչը կարող է հանգեցնել սոցիալական լարվածության աճի։ Ըստ Գերմանիայի ներքին գործերի նախարարության տվյալների, 2025 թվականին երկրում գրանցվել է ռասիստական հանցագործությունների աճ՝ 12%-ով, ինչը կարող է կապված լինել ծայրահեղ աջ ուժերի ակտիվացման հետ։
Միջազգային հեղինակություն
Գերմանիան Եվրոպական միության առաջատար երկրներից է, և ԱֆԴ-ի հաղթանակը կարող է վնասել նրա միջազգային հեղինակությանը։ Կուսակցությունը հայտնի է իր եվրոսկեպտիկ դիրքորոշմամբ և հաճախ քննադատում է ԵՄ քաղաքականությունը։ Սա կարող է հանգեցնել Գերմանիայի հարաբերությունների վատթարացման եվրոպական գործընկերների հետ և վտանգի տակ դնել երկրի դիրքերը միջազգային կազմակերպություններում։
Հաջորդ քայլերը
Սաքսոնիա-Անհալթի ընտրությունները տեղի կունենան սեպտեմբերի 7-ին։ Նախընտրական քարոզարշավը շարունակվում է, և բոլոր քաղաքական ուժերը փորձում են համոզել ընտրողներին։ Մերցի զգուշացումները կարող են դիտվել որպես նախընտրական քարոզչության մաս, սակայն դրանք նաև արտացոլում են Գերմանիայի քաղաքական էլիտայի մտահոգությունները ծայրահեղ աջերի աճի վերաբերյալ։
Ընտրությունների արդյունքները կարող են ազդել ոչ միայն Սաքսոնիա-Անհալթի, այլև ողջ Գերմանիայի քաղաքական իրավիճակի վրա։ Եթե ԱֆԴ-ն հաղթի, դա կարող է խթանել ծայրահեղ աջ ուժերի ակտիվացումը երկրի այլ նահանգներում ևս։
[Խմբագրի նշում՝ Նյութի համար օգտագործվել են սահմանափակ տվյալներ։ Խորհուրդ է տրվում լրացուցիչ աղբյուրներ ուսումնասիրել հետևյալ թեմաներով՝
- ԱֆԴ-ի քաղաքական ծրագիրը Սաքսոնիա-Անհալթում
- Նահանգի տնտեսական ցուցանիշները 2026 թվականին
- Գերմանիայի այլ նահանգներում ծայրահեղ աջերի աջակցության մակարդակը
